Uit het lood

Titel “Harderwijk is een stad van negotie. Men verkoopt er bokking, blauwbessen en bullen van promotie.” Dit oude gezegde toont dat het kopen van academische titels van alle tijden is. Alleen, in de tijd dat Harderwijk een universiteit had, verschafte zo'n titel nog status. Niemand had betekenis gehecht aan zijn plantengeslachten, indien Linnaeus zich geen Harderwijker graad had aangemeten. Maar wie hecht er vandaag nog waarde aan een academische titel? Toegegeven, aanvankelijk deed ik dat zelf nog wel. Ik ben opgegroeid in een omgeving met weinig hoger opgeleiden. Daar is een titel nog bijzonder. Maar al snel tijdens mijn studie ben ik die te verkrijgen titel volledig uit het oog verloren. De academische vorming bracht mij iets veel mooiers, iets veel waardevollers. Verwondering. Voortdurende verwondering. Na mijn afstuderen, sinds ik werk, heeft ook nooit iemand naar mijn academische titel gevraagd. Blijkbaar kunnen mijn gesprekspartners ook zo wel horen dat ik weet waarover ik spreek. Dat geldt niet voor iedereen. Eén van de weinige plaatsen waar afgestudeerden hun titel nog regelmatig publiekelijk gebruiken, is onder ingezonden brieven in kranten. En daar zien we een bijzonder fenomeen. Brievenschrijvers die zich beroepen op hun academische titel schrijven steevast nonsens. Soms is het zo erg dat ik me weleens afvraag of de titelverlenende universiteit er niet door in verlegenheid wordt gebracht. Dat die zo'n titel het liefst stante pede zou willen intrekken. Helaas kan dat niet. Maar eigenlijk is dat ook niet nodig. Zulke brieven onderstrepen dat er twee soorten afgestudeerden zijn. Zij die hebben leren nadenken en zij die een titel hebben gescoord. Het dagblad Trouw meldt naar aanleiding van de Europese verkiezingen, dat het Nederlandse electoraat nu is opgesplitst langs een nieuwe scheidslijn. Hoger opgeleiden stemmen D66 of GroenLinks. Lager opgeleiden Wilders. Ik denk dat dit niet klopt. Er zijn ook volop hoger opgeleiden die Wilders stemmen. Ze zitten gewoon naast jou in de collegebank. Kijk maar eens goed. Dat zijn degenen die straks hun titel gaan gebruiken. Als vanouds.