Uit het lood

Sprookje Het is de grootste overwinning ooit. 169 punten voorsprong op nummer 2. Dat is ruim 14 maal douze points. Maar als je alle optredens zou tonen aan een onbevangen publiek, zou het oordeel dan ook zo uitgesproken zijn? Lijkt me niet. Zo bijzonder is het liedje van Alexander Rybak nou ook weer niet. En zijn zangkwaliteiten al helemaal niet. Gewoon een lekker fris ding met een lekker fris melodietje. Wat verklaart dan de ruime zege? In elk geval niet, zoals de Toppers beweren, dat de Oost-Europeanen elkaar de punten toeschuiven. Bij de eerste vijf zit geen Oost-Europees land. Wel twee Aziatische. Als altijd blijven er veel punten dichtbij huis. Bijna de helft van de landen geeft zijn twaalf punten aan een buurland. Maar dat is alleen nadelig voor de landen in een uithoek. Voor het meest oostelijke Azerbeidzjaan bijvoorbeeld. Toch wordt dat derde. En inderdaad, hoe westelijker de puntengever, hoe minder punten Azerbeidzjaan ontvangt. Dat zegt evenveel over het westen als over het oosten. IJsland, op het westelijke uiteinde, wordt tweede met veel punten uit het westen. Alleen Noorwegen scoort in ieder land. Ook de beide traditioneel incestueuze blokken zijn nog altijd van de partij. Bosnië krijgt 56 punten van zijn 5 voormalige republiekgenoten. Maar het automatisme is daar vanaf. Voorheen wisten deze landen zich verzekerd van elkaars punten, zelfs al lieten ze een oude stalinist het volkslied van de Sovjet-Unie zingen. Of een snotverkouden kind het lokale poesje miauw. Nu moet Kroatië genoegen nemen met slechts 35 incestpunten en halen de overige voormalige Joegoslaven de finale niet eens. Noorwegen maakt deel uit van dat andere besloten blok, het Baltische blok, dat ook IJsland bevat. Maar ook zonder de 80 punten die Noorwegen zo cadeau krijgt, heeft het dik gewonnen. Nee, de oorzaak van de forse zege is een andere. Noorwegen wordt vooraf bestempeld als de torenhoge favoriet. Zo wordt het lied ook aangekondigd. En wie durft dan nog niet goed te vinden, wat iedereen blijkbaar goed vindt! De Noorse overwinning is een demonstratie van stemmingmakerij in optima forma. Dit fenomeen staat de laatste jaren garant voor toenemende extremiteit overal waar gestemd wordt. Het zegevierende Noorse sprookje is bovenal het sprookje van onze onbevangenheid.