`Toneel gaat meer uit van de eenheden van tijd en plaats. Bovendien kennen acteurs een vierde wand. Ze hebben via hun personages contact met het publiek, terwijl een verhalenverteller veel meer rechtstreeks contact maakt', legt Mare (de artiestennaam van Mirjam Reuwer) uit. `Maar er zijn ook een heleboel grensvlakken. Ik sta niet stil, ik beweeg over het toneel, ik maak typetjes en emotie speelt bij mij een belangrijke rol.' Mare, van oorsprong dramadocente, begon twintig jaar geleden als verhalenvertelster. Behalve op het toneel speelt ze ook voor bedrijven. Aan de hand van metaforen uit een verhaal kan ze organisaties helpen bij veranderingsprocessen.
De vertelwereld is klein en telt weinig professionals. De verhalenverteller is verwant aan de vroegere troubadour. Mare: `Iedereen heeft zijn specialisme. Je hebt vertellers die alleen historische verhalen vertellen, of mensen die beroemde kinderboeken doen. Dat komt ook omdat verhalenvertellers heel diverse achtergronden hebben. Er zijn docenten Nederlands, kleuterleiders, maatschappelijk werkers en ook mensen die uit de cliniclownwereld komen.'
Heel vaak komen de verhalen die Mare vertelt voort uit sprookjes, zoals het Russische Waselisa. Ook gebruikt ze literaire verhalen, bijvoorbeeld van Belcampo of Renate Dorrestein. `Dan ga je schaven, scènes eruithalen. Van Waselisa heb ik in de bibliotheek vijf versies gevonden, daar heb ik mijn eigen versie uit samengesteld.'
 |
| Mirjam Mare: `Mijn instrument ben ik zelf.' |
Ze koos er bewust voor verhalen te gaan vertellen en niet als acteur de bühne te beklimmen. `Ik kan er mijn eigen inhoud in kwijt. Acteurs spelen meestal niet hun eigen verhalen, maar bewerkingen van toneelschrijvers. Daarnaast heb ik als verhalenverteller weinig te maken met vormgeving en achtergronden. Ik heb alleen mezelf en mijn stem als instrument. Meer heb ik niet nodig.'
Een week nadat ze haar voorstelling Het meisje en de poppen speelt, keert Mare terug naar de Vrijhof om studenten een verteltraining te geven. `Iedereen neemt een verhaal mee en dat gaan we bewerken. De maandag erna moeten de studenten die verhalen gaan vertellen, dus ik probeer ze te leren over het gebruik van hun stem, het effect van houding en uitstraling en hoe je iets beeldend vertelt. De kunst bij het verhalen vertellen is dat het publiek een film beleeft terwijl er niets op het toneel staat. Je moet het voor je zien.'
Het meisje en de poppen, Mirjam Mare, maandag 30 maart van 12.35 tot 13.35 uur in het Amphitheater van de Vrijhof. Meer info over de verteltraining op 4 en 5 april vind je op de site van het Vrijhof Cultuurcentrum.
