'Vrouwen moeten meters maken'

| Redactie

Heleen Mees is econoom, jurist en publicist. Samen met Eurocommissaris Neelie Kroes richtte zij `Women on top' op, een stichting die zich wereldwijd inzet voor een betere positie van vrouwen. Een onderwerp waarover ze ook tweewekelijks schrijft in NRC Handelsblad. In het boek `Weg met het deeltijdfeminisme!' is het meest urgente uit Mees' columns over vrouwen, ambitie en werk bijeengebracht. Vrijdag 6 maart houdt zij hierover een lezing in het Amphitheater van de Vrijhof om alvast internationale vrouwendag, twee dagen later, in te luiden.

Heleen Mees
Heleen Mees

Hoe belangrijk is internationale vrouwendag voor jou?
`Heel belangrijk. In het Global Gender Report, gepubliceerd door het World Economic Forum staat te lezen dat vrouwen in geen enkel van de 130 onderzochte landen een voorsprong hebben. Op het gebied van economische zelfstandigheid, gezondheid, politieke deelname en onderwijs hebben vrouwen nog steeds een achterstand. Dat is een cross cutting issue en een systematisch iets. Eigenlijk zou het elke dag vrouwendag moeten zijn om hierbij stil te staan. Nederland staat dit jaar sinds lange tijd in de top tien, vorig jaar stond het land nog op een veertiende plaats. Dat betekent dus dat er iets veranderd is ten opzichte van vrouwenemancipatie.'

Hoe ziet die emancipatie er in Nederland uit?
`Slechts veertig procent van de Nederlandse vrouwen is economisch zelfstandig. Een ander beleid is nodig om dat te veranderen. Denk aan meer en betaalbare kinderopvang en ruimere schooltijden, maar ook aan betaalbare dienstverlening. De wasserette, de stomerij en de huishouding kan ik hier (Mees woont en werkt sinds 2000 in New York, red.) gemakkelijk uitbesteden. Ik had me dit jaar voorgenomen om meer te koken. Het is er nog steeds niet van gekomen. Buiten de deur eten of bestellen is hier betaalbaar. In Nederland is dat ondenkbaar. Wij hebben een verzorgingsstaat. Ik noem dat een weeffout in de arbeidsmarkt. Lage lonen kennen wij niet. We vinden dat iedereen minimaal tussen de tien en vijftien euro per uur moet verdienen. Ook immigranten die de Nederlandse taal niet eens spreken en zelfs analfabeet zijn in hun eigen taal. Zij zijn dat niet waard. En kijk naar het aantal uitkeringsgerechtigden. Dat zijn er veel te veel. Laat ze iets doen in de persoonlijke dienstverlening, dan dragen zij ook bij aan de samenleving en hebben ze het gevoel er bij te horen. Werken is beter dan thuis zitten.'

Jouw uitspraken over vrouwen en emancipatie en je tweewekelijkse column in NRC Handelsblad maken de tongen behoorlijk los. Hoe ga je daar mee om?
`Ik doe daar niets mee. Het zijn standpunten. Begrijp me goed, ik heb het beste met vrouwen voor. Maar omdat veel vrouwen - toch zo'n driekwart - deeltijd werken, hebben de fulltimers daar last van in de vorm van statistische discriminatie. Werkgevers zijn minder bereid om te investeren in vrouwelijke werknemers, want, zo denkt men, ze zullen op den duur toch wel weer deeltijd gaan werken. Daarnaast vind ik vrouwen die deeltijd werken (minder dan 32 uur) geen goed voorbeeld voor de kinderen. Ze kunnen niet echt meepraten en ze maken ook geen deel uit van de bestuurlijke elite, terwijl je dat toch mag verwachten van een hoogopgeleide, blanke vrouw.'

Je hebt in 2005 in het campagneteam van Hillary Clinton gezeten. Wat heb je daarvan geleerd?
`Ook al zitten dingen tegen, je moet toch met opgeheven hoofd verder. En fouten maken mag.

Als je geen risico's durft te nemen, dan weet je nooit of iets zal slagen. Ik heb zelf ook een risico genomen door naar New York te gaan en voor mezelf te beginnen. En tja, zaken lopen nu eenmaal niet altijd zoals je verwacht of hoopt. Dat is niet erg, daar leer je van.'

Je bent met Neelie Kroes medeoprichtster van `Women on top'. Wat doet deze stichting?
`We streven naar meer vrouwen in topposities en lobbyen daarvoor. Ondanks uitstekende academische prestaties ontbreken vrouwen geheel in de bestuurlijke elite van Nederland. We kijken of de Nederlandse wetgeving aangepast kan worden naar een stelsel van kinderopvang, verlof en ruime schooltijden dat vrouwen én mannen ondersteunt in hun loopbaan en in hun privéleven. Verder zet `Women on top' zich in voor internationale vrouwen solidariteit. Bij ontwikkelingssamenwerking moet veel meer dan nu het geval is aandacht én geld worden besteed aan vrouwenrechten en vrouwenprojecten.'

Welke boodschap wil je in het kader van internationale vrouwendag meegeven?
`Vrouwen die een toppositie ambiëren moeten meters maken. Met drie of vier dagen in de week werken red je het niet naar die top. Vrouwen zullen erg hun best moeten doen. Ze profiteren niet van bijvoorbeeld een old boys network. Toch moeten we ons de kaas niet van het brood laten eten.'

Op uitnodiging van het OBP-VrouwenNetwerk en het Female Faculty Network Twente spreekt Heleen Mees op vrijdag 6 maart om 15.00 uur in het Amphitheater van de Vrijhof. Na afloop is er tijd voor vragen en debat en volgt er een borrel.

Stay tuned

Sign up for our weekly newsletter.