'Technologie, markt, geld: dat is mijn driehoekje'

| Redactie

Grootinvesteerder Roel Pieper blijft wereldwijd de gemoederen bezighouden. Zijn akkoord met premier Poetin over de bouw van een vliegtuigfabriek in Rusland ligt nog vers in het geheugen. Een groot steenkolenproject staat op de rails. `Als ik in het nieuws ben dan weet je dat er iets gebeurt.' Interview met een ondernemer die tussen de bedrijven door - zo af en toe - zijn gezicht laat zien in Twent

Grootinvesteerder Roel Pieper blijft wereldwijd de gemoederen bezighouden. Zijn akkoord met premier Poetin over de bouw van een vliegtuigfabriek in Rusland ligt nog vers in het geheugen. Een groot steenkolenproject staat op de rails. `Als ik in het nieuws ben dan weet je dat er iets gebeurt.' Interview met een ondernemer die tussen de bedrijven door - zo af en toe - zijn gezicht laat zien in Twente, waar hij deeltijdprof is. Zoals vandaag bij de oratie van collega Aard Groen.

Sinds de zomer van 2008 is Pieper de grote baas van Eclipse Aviation, de fabrikant van de kleine zakenjet Eclipse 500, een luxueuze airtaxi voor zes personen. Van dit bedrijf met tweeduizend werknemers in het Amerikaanse Albuquerque is zijn investeringsmaatschappij ETIRC Aviation al jaren de grootste aandeelhouder. Nadat Pieper had vastgesteld dat de productie van het vliegtuigje fors achterbleef bij de ontwikkeling ervan greep hij in. Dat gebeurde vlak voor de zomer. `Ik run het bedrijf en zit er bovenop. De creatieve kant kreeg te veel accent, dat was het probleem. Het hoeft allemaal niet nog mooier en veiliger. Productie is vanaf nu prioriteit nummer één. Op dit moment vliegen er 280 rond, de meeste in Amerika, en staan er meer dan 2000 orders uit. De aanschaf per stuk? Twee miljoen dollar.' Daar is dus nog wel wat geld te verdienen.

Zodra de fabriek weer in de go-mode staat stapt hij er uit, zegt hij, en steekt hij zijn tomeloze energie in een nieuw project. `Ik investeer continu in contacten', legt hij uit. `Ik communiceer met veel mensen in allerlei talen, daar ben ik goed in. Het leuke van dit werk is dat ik de ene dag om tafel zit met Russische autoriteiten, de volgende dag praat met Turkse zakenlui of ergens in Amerika een meeting heb.'

`Ik start projecten en bouw ze waar nodig ook weer af. Het afbouwen eindigt vaak emotioneel. Ik word daar ook niet blij van, maar als het moet dan moet het. Dat doet pijn, het kost geld en ook tijd. Die kan je dan maar beter steken in dingen die wel goed gaan. Soms heb je geluk, soms gaan dingen mis en dan beken je kleur. De kunst is altijd om op tijd te stoppen als het niet goed gaat. Risico's horen bij ondernemen.' Ondernemer dat is hij, maar geen bestuurder. Daarom mislukte zijn Philipsavontuur een kleine tien jaar geleden. `Dat was van twee kanten een foute inschatting.'

In Silicon Valley, de hightechregio rond Stanford University en San Francesco werkte hij voor verschillende bedrijven en maakte hij kennis met het grote zakendoen. `Het is de bakermat van venture capital. Daar steek je, om een voorbeeld te noemen, tien euro in tien verschillende bedrijven. Je kunt die tien euro ook, na lang nadenken, in één bedrijf steken. Dat is typisch Europees. In het eerste geval is de kans op succes vele malen groter, maar je moet er ook veel harder voor werken want je moet tien bedrijven volgen.'

Dat is Pieper ten voeten uit. Snel, slim, zakelijk, vaak onnavolgbaar. `Mijn kinderen hebben geen idee wat hun pa voor werk doet. Als hun vriendjes er naar vragen zeggen ze: “mijn vader koopt en verkoopt bedrijven”. Ik ben inkoper en verkoper van ideeën. Mijn radar staat altijd aan, ik zie, ik hoor, ik denk, ik knoop aan elkaar. Ik leg de schakel tussen de technologie (het idee), de markt en het geld. Dat noem ik mijn driehoekje. Dat is er altijd. Er zijn weinig mensen in de wereld die, zoals ik, thuis zijn in al die disciplines tegelijk. Dat maakt de investeringskansen realistischer.'

In de loop der jaren heeft Pieper met zijn Nederlandse investeringsbedrijf Favonius Ventures in Bloemendaal een team van loyale medewerkers opgebouwd. Voor zaken reist hij de hele wereld rond. Dat doet hij al jaren, maar nu specifiek voor zijn vliegtuigjes. `Er is in Nederland permanent onbegrip voor waar ik mee bezig ben. We zitten op verschillende golflengtes. Dit land kan niet omgaan met mislukkingen. Men is bang voor risico's. Er is veel te veel bureaucratie, de overheid is te nadrukkelijk aanwezig. Als een van mijn projecten misgaat, zegt men: zie je wel! En als een project succesvol is en er veel geld wordt verdiend dan is het ook niet goed. Dat is typisch Nederlands en dat is al eeuwen zo. In Amerika word je gewaardeerd om wie je bent en wat je weet, meer dan hoe je er uit ziet.' Die typisch Nederlandse mentaliteit had hij willen veranderen als hij - zoals de bedoeling was - minister van Onderwijs was geworden in een kabinet dat werd geleid door Pim Fortuyn. `Dan had ik Nederland gewoon door elkaar geschud.' De dood van zijn geestverwant noemt hij een zwarte bladzij in zijn bestaan. `De ware toedracht rond de moord zal wel nooit boven water komen.'

Korte broek, bruine instappers, lichtblauwe polo met ingeweven het logo van Eclipse, zijn nieuwe aanwinst. Met zijn 1 meter 97 is Pieper tussen de Franse obertjes van hotel Meridien in het Zuid-Franse Juan les Pins een imposante verschijning. Hij neemt afscheid van twee zakenrelaties en schakelt probleemloos over op zijn nieuwe bezoek. `Die gave heb ik, ik schakel snel, tsjak. Ik doe met gemak tien tot dertig meetings per dag,' lacht hij. Het hotel met zijn markante glazen gevel ligt niet ver van zijn vakantiehuis in Cap d'Antibes - waar zijn zeejacht op dit moment wedstrijdklaar wordt gemaakt - , het vliegveld van Nice en zijn reguliere woning in Monaco. Dit voorjaar week Pieper met zijn gezin uit naar Monaco nadat Justitie voor de tweede keer had verzuimd hem in te lichten over de verloven van de tbs'er die hem en zijn vrouw in 2003 in hun huis in Aerdenhout zwaar toetakelde. `Het wonen in Frankrijk bevalt prima', zegt hij, `maar het kan best zijn dat Aerdenhout ons tweede vakantiehuis wordt en we daar een deel van de zomer zullen zitten om de drukte hier in de zomer te vermijden.'

Glaasje cola light, een zonovergoten terras, fraai uitzicht op zee. De buitentemperatuur schommelt op deze zonnige donderdagnamiddag rond de vijfentwintig graden. Pieper voelt zich ontspannen, zijn vlucht naar Amerika is verschoven naar zondag. Dat geeft wat lucht en dat is best lekker, erkent hij. De laatste maanden waren uitermate hectisch, veel gereis over de hele wereld, veel zakengesprekken, veel interviews met grote Amerikaanse dag- en vakbladen. `Als de Wall Street Journal, New York Times en al die andere aircraft- en financiële bladen me interviewen moet ik heel erg op m'n woorden letten. Alles wat ik zeg en doe wordt in de VS breed uitgemeten. Dit praat lekkerder.

Pieper vertelt over hoe hij op een ontvangst in Rusland in contact kwam met de gouverneur van de Russische regio Irkoetsk, die hem later ter plekke in Siberië zijn ambitieuze energiepolitiek toevertrouwde. 'Het was echt heel bizar en spectaculair. Ik loop er zo tegenaan. De man zegt, ik beschik over waanzinnig veel elektriciteit, opgewekt uit water en steenkool: daar kunnen we nog eeuwen mee verder. Een paar maanden later kom ik via via in contact met een bedrijfje in San Diego dat steenkool direct kan omzetten naar dieselolie. Geweldig. Je raadt het al: ik heb meteen die Amerikaanse technologie gekoppeld aan de energieplannen van de Russen. We opereren in beide landen en die Amerikanen hebben niks met die Russen. Dus zijn we nu hun exclusieve distributeur. Simpel en oprecht. We hebben de rechten, de technologie is ingekocht, de zaak is enabled.'

De geplande zomervakantie naar Corsica en Sardinië van het gezin Pieper (zijn Duitse vrouw en drie nog thuiswonende zonen, de voertaal is Engels) ging niet door vanwege de drukte rond de Eclipse. `Dat was wel een tegenvaller. Soms ga ik een tikje te hard. Dat komt, ik leef in een netwerk van verschillende relaties. De activiteiten die ik nu en straks, stap voor stap ontplooi zijn al een jaar of drie, vier geleden voorgeprogrammeerd. Het een volgt uit het ander.'

Tussen de bedrijven door geeft Pieper college op de UT. `Mijn bijdrage wisselt per jaar. Ik ben in de loop der jaren meer een soort mentor/coach dan onderwijzer geworden. Ik breng de praktijk tot leven - vertel studenten hoe dingen goed en fout kunnen gaan - , ik zoek samenwerking met bedrijven, zorg voor derdegeldstroomprojecten. Ik heb met collega Aart Groen het fenomeen venture lab gereanimeerd. Ik sla de brug tussen fundamenteel onderzoek, de praktijk en de toepassingen, dat soort dingen.'

Voorlopig is het de Eclipse 500 die zijn inzet vraagt. En daarna volgt aansluitend het steenkolenproject in Siberie, ergens volgend jaar. `Geld is niet de voornaamste drijfveer, mijn focus is vooral om mijn doelen te halen.' Pieper is een van de sprekers op het symposium dat vooraf gaat aan de oratie van Groen. Studenten zullen er ongetwijfeld veel van opsteken.

Roel Pieper. Foto: UT-Nieuws.

Loopbaan

1956 geboren in Vlaardingen

1980 cum laude afgestudeerd als informatica-ingenieur in Delft

1980-1983 Chief Technology Officer Software AG (Duitsland en VS)

1983-1998 Amerika. President en CEO bij Unix System Laboratories, UB Networks, Tandem Computers en executive vice president bij Compaq.

1998-1999 Executive vice-president Philips

1999- heden deeltijdhoogleraar electronic commerce faculteit Management en Bestuur, Universiteit Twente. Daarnaast talrijke investeringsprojecten over de hele wereld.

2008 Chairman, CEO en President Eclipse Aviation in Albuquerque, VS.

Bij de foto:


Stay tuned

Sign up for our weekly newsletter.