Onderschatten bewoners van dijkringgebieden de risico's op een overstroming?
`Dat kun je niet zeggen. De overheid heeft de afgelopen vijftig jaar gezegd dat we ons geen zorgen hoeven te maken en dat de kans op een overstroming heel klein is. Mensen weten heus wel dat ze onder zeeniveau leven en ze beseffen dat de gevolgen behoorlijk kunnen zijn als het toch een keer mis gaat. Maar omdat de overheid constant de boodschap heeft uitgedragen dat Nederland veilig is, treffen mensen niet massaal voorbereidingen.'
Heeft de overheid dijkringbewoners dan slecht geïnformeerd?
`Ja. Risico is zowel kans als gevolg en de overheid heeft alleen gehamerd op de kleine kans dat dijken doorbreken, niet op wat de gevolgen kunnen zijn als het toch gebeurt. Het beleid was gericht op preventie en niet op voorlichting of voorbereiding van burgers op een overstroming. Dat komt mede omdat de overheid bang is dat je mensen daarmee schrik aanjaagt.'
Wat betekent die lage risicoperceptie voor de mate waarin bewoners zich tegen schade willen verzekeren?
`De overheid wil dat je je tegen overstromingsschade kunt verzekeren, maar op dit moment worden geen duidelijke criteria gehanteerd wanneer de overheid schade uitbetaalt. Er heerst nog een grote mate van subjectiviteit. Uit ons onderzoek blijkt dat bewoners het niet noodzakelijk achten zich te verzekeren, omdat ze vinden dat de verantwoordelijkheid voor overstromingsschade hoofdzakelijk bij de overheid ligt. Als de overheid echter niet zou uitbetalen, hebben mensen wel veel interesse in een verzekering. We houden niet van onzekerheid en als je zo'n onzekerheidsgevoel voor een klein bedrag kunt afkopen, doen we dat graag.'
Wat heeft dit voor gevolgen voor overheidscommunicatie?
`Er is een nieuwe denkrichting in het beleid waarin het misschien wel meer de kant op gaat van voorlichting. Er gaan stemmen op dat de overheid zich moet bezighouden met hoe mensen kunnen worden voorbereid op een overstroming en hoe mensen zouden reageren als het fout gaat. Dat komt terug in mijn proefschrift, waarvan dit onderzoek deel uitmaakt. Ik promoveer hopelijk voor de zomer van 2009 op risicopercepties en hoe je via die percepties gedrag kunt beïnvloeden.'
 |
| Teun Terpstra onderzocht onder andere de risicoperceptie van bewoners in de polder bij het Markermeer. |
