Wetenschapsfinancier NWO moet meer budget krijgen om nieuwe initiatieven te kunnen ontplooien. Te veel onderzoeksgeld wordt nu buiten haar om verdeeld. De organisatie moet werken aan een beter maatschappelijk imago.
Dat adviseert een onafhankelijke evaluatiecommissie in een vandaag verschenen rapport. Het onderzoeksgeld dat via NWO wordt verdeeld – de zogeheten tweede geldstroom – zou ongeveer 25 procent moeten bedragen van de 1,7 miljard die via de eerste geldstroom naar de universiteiten gaat. Dat zou een budgetverhoging zijn van ruim 135 miljoen euro, die echter niet ten koste mag gaan van het universitaire budget.
Daarmee wijkt de commissie af van het voorstel van minister Plasterk die honderd miljoen uit de eerste geldstroom wil overhevelen naar NWO. Volgende week vergadert de Tweede Kamer daarover.
Het extra budget moet volgens de commissie deels worden geïnvesteerd in onderzoeksfaciliteiten. Bij de verdeling zou NWO beter rekening moeten houden met de door het kabinet vastgestelde zwaartepunten van onderzoek, zoals ICT en voeding. Dat moet haar positie in het innovatiesysteem duidelijker maken.
Binnen de wetenschap staat NWO er mooi op: als subsidieverlener is de organisatie volgens de commissie onomstreden en de individuele kennisbeurzen die zijn ontwikkeld, blijken zeer succesvol. Wetenschappers die een NWO-beurs ontvangen, krijgen niet alleen geld maar ook veel prestige. Maar door buitenstaanders wordt NWO gezien als een club van en voor wetenschappers. Om dat te veranderen is meer afstemming nodig met onder meer het ministerie van OCW, de universiteiten en andere belangrijke wetenschapsorganisaties en instanties als de KNAW en TNO.
NWO laat in een eerste reactie weten te hopen dat de overheid gehoor geeft aan het pleidooi voor budgetverhoging. Van de opmerkingen dat NWO zich beter moet positioneren neemt de directie van de club “goede notie”.
HOP, Thijs den Otter
