Drukker is sinds juli van dit jaar verbonden aan de opleiding industrieel ontwerpen van de UT. Daarvoor was hij onder andere hoogleraar industrieel ontwerpen en designgeschiedenis aan de TU Delft en docent economische en sociale geschiedenis en docent filmgeschiedenis aan de Rijksuniversiteit Groningen.
 |
 |
 |
Een moderne, dus functionele leunstoel, en twee postmoderne leunstoelen. Foto rechts: Piet Gispen Photography
De eerste lezing die Drukker verzorgt voor Studium Generale gaat over het modernisme, de tweede lezing behandelt het postmodernisme. Drukker: `Het modernisme, of ook wel het functionalisme, is tot in de jaren zeventig de dominante ontwerpfilosofie geweest. De basis voor een ontwerp lag in de wetenschap, niet in de kunst. Als je om je heen kijkt op de campus zie je daar de voorbeelden van. Het zijn allemaal rechthoekige vormen, er zijn geen versieringen en het beton heeft niet eens een kleurtje gekregen.'
Die ontwerpfilosofie kwam eind jaren zeventig echter onder vuur te liggen en is twintig jaar later zelfs vrijwel verdwenen. `Het geloof in de vooruitgang door techniek was ondermijnd door onder andere de Tsjernobylramp en de Vietnamoorlog. En als het geloof in de technische vooruitgang onder vuur ligt, is er ook geen vertrouwen meer in de achterliggende ontwerpfilosofie.'
`Het antwoord was het postmodernisme, waarin kunst opeens de basis van het ontwerpen werd', vervolgt Drukker. `Om de modernisten te pesten, kwamen overal krulletjes en tierelantijntjes aan. De focus in het proces van productontwikkeling is verschoven van simpele en goedkope producten zonder opsmuk naar peperdure en exclusieve producten zonder functionaliteit. Dan maakt men bijvoorbeeld een fauteuil van oude lappen die bijeengehouden worden door staaldraadbanden. Die is alleen bedoeld om naar te kijken, want als je er op gaat zitten, zak je er door.'
 |
 |
Een ‘moderne’ hoogleraar Drukker en een ‘postmoderne’ karikatuur gemaakt door een student ‘die héél boos was over wat ik over het postmodernisme beweerde’
Het postmodernisme is Drukker een doorn in het oog. Hij spreekt zelfs over een crisis in het productontwerpen. `Voor mij draait het om functionaliteit. Ik vind dat een stoel is om op te zitten, maar een postmodernist ziet een stoel als een object dat is geladen met allerlei betekenissen. Dan krijg je dat mensen een stoel gaan verbranden en dat wat overblijft, presenteren ze als een designobject. Dat is toch krankzinnig!'
Hoewel Drukker zich een `orthodoxe modernist' noemt, zal hij proberen de twee stromingen in zijn lezingen evenwichtig te belichten. `Het gaat me er om uit te leggen wat beide ontwerpfilosofieën inhouden. Misschien dat daarbij mijn voorkeur doorschemert, maar ik ga niet als een soort Geert Wilders van het modernisme prediken tegen het postmodernisme.'
Design. Lezingen door prof. J.W. Drukker. Donderdag 27 september (modernisme) en donderdag 11 oktober (postmodernisme). Vrijhof/Amphitheater, 19.30-21.00. Aanmelden vooraf niet mogelijk.
