ALMERE. Het Academisch Centrum Tandheelkunde Amsterdam (ACTA) opent in september 2002 een nevenvestiging in Almere. Voor de dependance wordt een nieuw gebouw neergezet. Om de komst van het tandheelkundig opleidingsinstituut van de Vrije Universiteit en de Universiteit van Amsterdam te verzekeren, werd onlangs een overeenkomst getekend. In 1997 opende het ACTA al een dependance in Den Haag. Omdat het aantal eerstejaars weer is gegroeid - 158 dit jaar tegen 138 vorig jaar - vindt de ACTA uitbreiding op een andere locatie nodig.
EERSTEJAARS. Bijna 35.000 nieuwe eerstejaars hebben zich voorlopig aangemeld voor een studie aan een universiteit. Dat is zo'n vier procent meer dan vorig jaar rond deze tijd, zo blijkt uit cijfers van de Informatie Beheer Groep. De grootste groeiers zijn de Katholieke Universiteit Brabant en de Erasmus Universiteit in Rotterdam. Ten opzichte van vorig jaar krijgen zij tot nu toe respectievelijk 23 en 20 procent meer eerstejaars. De Universiteit Maastricht, die jarenlang groeide als kool, telt juist negen procent minder aanmeldingen.
BANKWEZEN. Tien hogescholen gaan een nieuwe opleiding voor het bank- en verzekeringswezen aanbieden. Maar of voor al die studenten straks banen zijn, is nog maar de vraag. Banken en verzekeringsmaatschappijen zijn juist flink aan het inkrimpen. De komende drie jaar moeten alleen al bij ING, ABN-Amro en Rabobank waarschijnlijk meer dan twaalfduizend banen verdwijnen. Toch willen de tien hogescholen, waaronder Ichthus in Rotterdam en Fontys in Eindhoven, dit en volgend jaar nieuwe studies financiële dienstverlening openen. Een woordvoerder van de Nederlandse Vereniging van Banken is niet bang dat de afgestudeerden van de nieuwe opleidingen werkloos thuis komen te zitten. De studies zijn volgens hem breed genoeg om desnoods elders werk te vinden.
SALARIS. De Britse universiteiten betalen vrouwelijk personeel veel slechter dan hun mannelijke collega's. Het gat loopt bij sommige instellingen zelfs op tot 27 procent. Gemiddeld ontvangen vrouwen 16 procent minder salaris. Vakbond AbvaKabo denkt dat de verschillen in Nederland niet zo groot zijn. 'Vrouwen die een bepaalde functie bekleden worden even zwaar ingeschaald als hun mannelijke collega's. Ze doen er wel langer over om de top te bereiken. Kijk maar naar het aantal vrouwelijke hoogleraren', aldus een woordvoerster.
LEIDEN. De Tweede Kamer is bezorgd over de bezuinigingsdrang van de Universiteit Leiden. Op de faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen moeten de komende vier jaar maar liefst 32 wetenschappers het veld ruimen. Verschillende kamerfracties hebben minister Hermans om opheldering gevraagd. Eerder reageerden kamerleden verontrust op signalen van kleine 'Leidse' vakken als Egyptologie en Papyrologie. Die laatste opleiding zou dankzij kamervragen van de ondergang zijn gered.
DUALE WERKPLEK. De experimenten met werkend leren aan universiteiten worden door studenten, docenten en werkgevers positief gewaardeerd. Maar volgens een evaluatie van de onderwijsinspectie is de academische diepgang op de werkplek onvoldoende gewaarborgd. Anders dan in het hbo zit de combinatie van werken en leren bij universiteiten pas aan het eind van de studie. Daarom was de verwachting dat de forse kritiek die duaal studeren in het hbo kreeg, niet voor de dertig universitaire opleidingen zou gelden. Maar ook bij duaal universitair onderwijs blijken werk en studie vaak nog niet goed op elkaar aan te sluiten: de opdrachten die studenten op de werkplek moeten uitvoeren, staan vaak te los van de opleiding.
KAMERNOOD. Kamerverhuurders maken steeds vaker misbruik van de nood onder studenten. Ze stellen onredelijke eisen en vragen huurprijzen die ver boven de wettelijke maxima liggen. lekker vindt". De drie Amsterdamse niet-commerciële kamerbemiddelingsbureaus houden daarom al enige tijd een lijst bij van verhuurders waarover klachten binnenkomen. De LSVb wil dat dat voorbeeld in andere studentensteden wordt gevolgd. De bond maakt zich ook zorgen over de sterke huurstijging: een gemiddelde kamer kost volgens de bond nu 485 gulden per maand, terwijl de studiefinanciering is gebaseerd op een gemiddelde huur van 335 gulden.
SELECTIE AAN DE POORT. Hogscholen en universiteiten die voor opleidingen met een studentenstop zelf kandidaten mogen selecteren, hebben dit jaar veel keus. Er hebben zich 4132 belangstellenden aangemeld. Het populairst is de selectie voor geneeskunde en journalistiek. Opleidingen met een numerus fixus konden voor de tweede keer zelf een deel van hun studieplaatsen buiten de traditionele loting om verdelen.
UITZENDBUREAU. De arbeidsmarktpositie van academici is nog altijd uitstekend. Volgens de WO-monitor, waarmee universiteitenvereniging VSNU de marktwaarde van academici onderzoekt, is het instapniveau bovendien hoog. Opvallend is dat studenten die voor een uitzendbureau werken, veel kans hebben er een baan aan over te houden. Ruim 21 procent van de pas afgestudeerden komt op die manier bij een werkgever binnen. Ook stagelopen is in Nederland een goede opstap naar een baan. Meer dan elf procent van de 'starters' op de arbeidsmarkt komt zo aan een vaste baan.
DRANK. Studeren en bier drinken horen bij elkaar. Maar soms is de relatie iets te vanzelfsprekend, vindt het Nationaal Instituut voor Gezondheidsbevordering en Ziektepreventie (NIGZ). Een campagne moet studenten 'mondig' leren drinken. Zestien glazen drank per week drinkt de gemiddelde student. Vooral mannelijke leden van verenigingen stuwen het cijfer op: die komen tot 27 glazen. Vaak drinken studenten uit gewoonte, zonder er bij na te denken. Hun drinktempo passen ze meestal aan aan de snelste drinker in het gezelschap. De campagne 'Ik ben zat... en wie ben jij?' moet studenten leren nee te zeggen tegen alcohol en hun eigen tempo vast te houden. Volgens de campagneleiders werkt de lage prijs van drank bij studentenverenigingen misbruik in de hand. Ook sommige spelletjes of corpstradities kunnen tot een overmaat aan alcohol leiden. In Groningen overleed kwam vier jaar geleden een eerstejaars student nadat zijn huisgenoten hem als introductieritueel een fles jenever hadden laten leegdrinken.
TALENT. Jonge topwetenschappers met goede ideeën kunnen voortaan buiten de universiteit om een beurs aanvragen bij wetenschapsorganisatie NWO. Minister Hermans (onderwijs) schrijft dat in een brief aan de Tweede Kamer. De zogenoemde 'Vernieuwingsimpuls' ging vorig jaar al van start. Toen moesten jonge bollebozen hun aanvraag nog via een universiteit indienen. Dat leverde klachten op: kandidaten met originele ideeën kregen geen poot aan de grond bij hoogleraren of bestuurders. In de 'vernieuwde' Vernieuwingsimpuls zijn universiteiten niet meer in staat om ideeën bij te sturen of af te schieten. De komende tien jaar wordt jaarlijks 155 miljoen gulden beschikbaar gesteld voor baanbrekende onderzoeken. Daarvan komt er 55 miljoen gulden rechtstreeks van het Ministerie van Onderwijs, 50 miljoen gulden van de universiteiten en 50 miljoen gulden van NWO.