'De competentie tussen universiteiten krijgt het karakter van een wapenwedloop', zei Van Vught. 'Ze bekampen elkaar steeds fanatieker om de beste studenten, de beste stafleden, het meeste onderzoeksgeld en het hoogste prestige.' Als voorbeeld haalde hij Amerika aan waar universiteiten studenten 'kopen' met beurzen en zo alleen de allerbesten toelaten teneinde hun academisch prestige hoog te houden.
Van Vught voorspelde dat die wereldwijde wapenwedloop alleen maar zal toenemen. Het aanbod van onderwijs wordt namelijk steeds groter en diverser. Meer en meer bedrijven, waaronder Heineken hebben een eigen universiteit. For profit instellingen bieden steeds vaker cursussen aan, zoals MBA's. En ook de aanbieders op het web nemen toe. Studenten verlangen technologische ondersteuning in hun leerprocessen en zullen daar op gaan selecteren. Tot slot globaliseert het hoger onderwijs, sommige universiteiten hebben nu al een wereldwijd virtueel aanbod en rekenen de hele wereld tot hun markt.
Eraan ontkomen is onmogelijk, voorspelt Van Vught. 'Het zou naief zijn om te menen dat deze veranderingen aan Nederland voorbijgaan', zei Van Vught. 'Het heeft geen zin onszelf in academische bastions te verschansen, nostalgisch verlangend naar de elite-universiteiten van vroeger. Deze universiteit wil dat ook niet. We analyseren de internationale ontwikkelingen en proberen er onze strategie op te enten.'
Een strategie, daar gaat het om. De ontwikkelingen in het hoger onderwijs leiden ertoe dat Nederlandse universiteiten moeten nadenken over hoe ze zich wensen op te stellen. Van Vught: 'Wij noemen onszelf in onze missie een ondernemende researchuniversiteit.' Daarmee wil de UT aangeven dat in Twente fundamenteel onderzoek en academische vorming een belangrijke plaats innemen, maar dat ook praktische relevantie er hoog in het vaandel staat. 'Wij zijn nog immer de ondernemende universiteit en we streven ernaar om door ons academisch ondernemerschap onze maatschappelijke relevantie te bewijzen. Dáárin zoeken wij onze definitie van prestige.'
De integrale tekst van de rectorale rede kan via de internetpagina van de UT worden opgevraagd.
