Wat vindt u achteraf van de aanpak van mogelijke millenniumbugs?
'Op zich heeft de overheid adequaat gereageerd. Men heeft het publiek alert gemaakt op een mogelijk ernstig probleem waarvan niemand wist waar dat precies op zou treden. Problemen met primaire processen - bijvoorbeeld in kerncentrales of met elektriciteits-, gas- en drinkwatervoorzieningen - zouden inderdaad een ramp zijn geweest. En een schandaal bovendien.
'Achteraf is de angst daarvoor niet helemaal terecht geweest. Ik heb zelf nooit geloofd dat primaire regelcircuits zouden falen. Daarin neemt de computer nooit helemaal alleen beslissingen. Deze systemen zijn altijd nog te bedienen via andere hardware waarbij de eindverantwoordelijkheid bij de mens ligt.
'Een uitzondering hierop vormt de stormvloedkering in de Nieuwe Waterweg. Daar zit de computer wel in het primaire regelproces. Maar dat systeem is dan ook zeer uitvoerig getest en ik kan u verzekeren dat daar van een millenniumbug geen sprake is. De regelsoftware is datumonafhankelijk ontworpen. Dus bij een storm op 29 februari 2000 gaat de stormvloedkering gewoon dicht als dat nodig is.
'Dat secundaire of tertiaire processen mogelijk falen is weliswaar lastig of vervelend, maar die zijn op termijn oplosbaar. Bijvoorbeeld wanneer mensen door een berekeningsfout hun uitkering te laat ontvangen.'
Was er volgens u een tussenweg denkbaar?
'Ik vermoed van wel. Anderhalf jaar geleden is men begonnen alle mogelijke bugs te elimineren, en dat is aardig gelukt. Ik heb nooit gehoord dat men - bijvoorbeeld na twee maanden speurwerk - de moeite heeft genomen om de reeds gevonden bugs te evalueren. Uit het verloop van de gevonden bugs is een nieuwe schatting te maken van de kans dat primaire processen inderdaad bugvrij zijn. Vervolgens had men veel bewuster een nieuwe strategie kunnen ontwikkelen.'
Is de kans groot dat daardoor teveel geld aan de bestrijding van bugs is uitgegeven?
'De hele operatie is ongetwijfeld erg duur geweest. Maar wat is te duur? Het overgrote deel van de vangrails langs snelwegen roest weg zonder dat ze ooit een auto hebben tegengehouden. Toch vinden we die niet te duur.
'Stel dat ik anderhalf jaar terug in de adviescommissie had gezeten. Dan had ik zeker niet de verantwoordelijkheid durven te nemen om het milleniumprobleem te negeren. Wel had ik naar mogelijkheden gezocht om met goede maatregelen voldoende zekerheid te bewerkstelligen in plaats van met grof geweld te kiezen voor absolute zekerheid.'