Het Internationaal Politie Instituut Twente (IPIT) van de UT speelt een bijzondere rol bij de ontruiming van de kraakpanden langs de Betuwelijn. Wetenschappers van IPIT kijken ter plekke met een deskundig oog naar het optreden van de politie.
Afgelopen dinsdag werden 550 ME'ers ingezet om acht gekraakte locaties te ontruimen. Het leverde de politie zes ontruimde panden en meer dan zeventig arrestaties op. Woensdag werden de activiteiten voortgezet. Drie wetenschappers onder leiding van IPIT-directeur C.D. van der Vijver volgden dinsdag de verrichtingen van politie en openbaar bestuur tijdens de ontruimingen in Zetten, Meteren en Elst-Ressen op de voet.
Van der Vijver: 'We zijn er ter plekke bijgeweest. We hebben met actievoerders gesproken en zelfs afspraken met ze gemaakt om verder te praten. Ook hebben we intern bij de politie-organisatie gekeken om te onderzoeken hoe ze werken.'
Is het niet vreemd om in een dergelijke chaotische situatie wetenschappelijk werk te doen? 'Observeren is een van de meest basale vormen om kennis op te doen. We maken wat aantekeningen, we praten wat. Dat is eigenlijk heel gebruikelijk', zegt Van der Vijver.
Hij legt uit dat het vooral gaat om de wijze waarop de politie reageert op de manier van actievoeren die de krakers hebben gevolgd. 'We zijn bijvoorbeeld ook gevraagd een evaluatie te maken over het millenniumprobleem. Het gaat erom hoe gehandeld wordt in een crisissituatie.'
Woordvoerder van de politie Marcel Lieskamp: 'De maatschappelijke relevantie van dit soort activiteiten is belangrijk. De onderzoekers gaan niet beoordelen of de stappen 1 tot en met 56 van het handboek voor grootschalige operaties wel zijn doorgenomen. Ze bekijken de gekozen methode in een groter kader.'
Volgens Lieskamp draait het daarbij om gemaakte beleidskeuzes voor aanvang van het optreden, hoe politie en bestuurders daarmee omgaan en wat mogelijke alternatieven zijn. 'We hopen dat de onderzoekers met adviezen komen over hoe dit soort acties verbeterd kan worden. Ik hoop dat we daar in de toekomst iets mee kunnen.'
Er valt namelijk meer politieoptreden te verwachten rondom de aanleg van de Betuwelijn. 'De NS heeft nog 78 panden aangekocht die onteigend worden. Wanneer de bewoners hun huizen verlaten, kunnen er krakers intrekken. En dan volgen er meer dagen zoals dinsdag', aldus Lieskamp.
Professor Van der Vijver: 'Het kan natuurlijk niet de bedoeling zijn dat er dan weer voor elke acht panden 550 agenten moeten uitrukken.' Hij hoopt dan ook dat er voor die tijd geadviseerd kan worden over alternatieve methoden, maar kan dat niet garanderen. 'We zijn in een betrekkelijk laat stadium door de twee betrokken politieregio's - Gelderland Zuid en Gelderland Midden - geraadpleegd. We weten nog niet hoe breed de studie zal worden.' (ANP/UT-nieuws)
