Hooggeleerde onzin
Wat oreren vijftig wetenschappers? Kort samengevat: academisch onderwijs bestaat niet meer door verschoolsing en massaliteit; onafhankelijke waarheidsvinding gaat ten onder aan platvloerse utiliteit; en universitair bestuur is verworden tot bureaucratie en handhaving van de status quo. Van een dergelijke analyse word ik niet vrolijk. Zeker, het universitair onderwijs is te schools geworden en daar moet hoognodig iets aan worden gedaan. Maar wie is verantwoordelijk voor de inhoud van het onderwijs....? Massaliteit is geen excuus voor slecht onderwijs. Het vraagt alleen om meer aandacht voor didactische vaardigheden en innovatieve werkvormen. Wat stoort aan de analyse over de kwaliteit van het academisch onderwijs is dat het deze vijftig wetenschappers blijkbaar is ontgaan dat de afgelopen jaren bijzonder hard is en wordt gewerkt aan juist de academische component in het onderwijs. Wat te denken van de onderwijsvernieuwingen in bijvoorbeeld Amsterdam, Utrecht, Eindhoven, Nijmegen, Maastricht en Twente? Maar die vinden klaarblijkelijk plaats 'ondanks en niet dankzij de heersende trends'. Tja, als vijftig weten-schappers dat zeggen ...
De analyse over het wetenschappelijk onderzoek is helaas van eenzelfde orde grootte. Het is de heren - want het lijkt me stug dat in deze groep veel dames zullen zitten - blijkbaar ontgaan dat de universiteit niet langer de enige vrijplaats voor het doen van wetenschappelijk onderzoek is. Onafhankelijke waarheidsvinding is prachtig, maar kunnen wij het ons als samenleving veroorloven een paar duizend wetenschappers te financieren die individueel nadenken over de zin van het leven en dit in doorwrochte geschriften aan de selecte happy few kenbaar maken? Wetenschappelijk onderzoek is heden ten dage een zaak van groepswerk, van interactie met de industriële partners en maatschappelijke groeperingen en dat is noch platvloers, noch uitsluitend op de korte termijn gericht. Immers, kennis is nog steeds macht, maar ook kostbaar. Concentratie zal daarom het fenomeen vande toekomst, maar of dat binnen de universiteit zal zijn ... Het monopolie op kennis heeft zij al lang niet meer, het zelf-organiserend vermogen van wetenschappers is ook niet echt fenomenaal, dus waarom enkel en alleen de universiteit?
Tot slot: die bureaucratische bestuurders die alleen maar regeltjes uitvaardigen en technocraten zijn. Karikaturen zijn altijd te maken. Natuurlijk valt er van alles aan te merken op universitaire bestuurders. Dat geldt in Twente, in Amsterdam, in Oxford, in Boston en ga zo maar door. Het is bijkans de favoriete hobby van de miskende wetenschapper: geef de bestuurder maar de schuld. Flauwekul natuurlijk. Niet alleen zitten wetenschappers hier zelf bij om het eventueel te voorkomen, maar ik meen mij in een niet al te ver verleden te herinneren dat bepaalde bestuurders in Amsterdam, Nijmegen,
Utrecht en Twente het verwijt kregen dat ze veel te veel wilden veranderen en dan ook nog te snel. Het zal het voorjaar wel zijn, maar ik vat het even niet meer.
![]()