'Ik mag hopen van wel', zegt hoger onderwijsspecialist Erik de Groot van advocatenkantoor LAOÛT in Baarn. 'Studenten mogen zich er best bewuster van worden dat universiteiten en hogescholen een product leveren waarvoor zij betalen. En dat ze dus een claim kunnen indienen als dat product niet voldoet.' Vader Jack Weil nam het voortouw. Zijn twee dochters studeren communicatiewetenschap aan de UvA. Begin dit jaar bracht de onderwijsinspectie een vernietigend rapport over deze opleiding uit. Er was sprake van 'langdurige ernstige tekortkomingen'.
De UvA heeft onrechtmatig gehandeld, vindt de vader, die inmiddels dertig ouders en studenten achter zich heeft staan. De universiteit heeft niet aan de inspanningsverplichting voldaan om goed onderwijs te leveren.
Volgens advocaat Arthur Kaspers van Van Schoonhoven In 't Veld gaat het om een 'kansrijke zaak'. 'Uit het onderzoek van de inspectie blijkt dat de universiteit tussen de visitatieronde in 1993 en 1999 niets heeft ondernomen om de kwaliteit te verbeteren. Sterker nog: het is er in die periode alleen maar slechter op geworden.'
Steeds vaker dagen ouders onderwijsinstellingen voor de rechter. Vorig jaar speelde bijvoorbeeld de zaak van een moeder die bijlessen moest betalen omdat de school van haar zoon onder de maat was (zij kreeg gelijk). Tot nog toe bleef het hoger onderwijs echter buiten schot.
Dat zal veranderen, denkt Piet Neyt van het Landelijk Studenten Rechtsbureau (LSR). 'Ik ben bang dat het aantal gerechtelijke stappen zal toenemen als gevolg van de decentralisatie. Daardoor krijgen instellingen steeds meer vrijheid om hun eigen regels te bedenken.'
Het LSR heeft al geregeld contact met studenten die zich gedupeerd voelen door het bindend studieadvies. Steeds meer hogescholen en universiteit voeren hun eigen versie van dit advies in. Dat houdt in dat studenten van hun opleiding gestuurd worden als zij niet voldoende studiepunten halen.
Ook voorzitter Fransien van ter Beek van de Landelijke Studenten Vakbond denkt dat er meer rechtzaken volgen. 'Zolang er geen accreditatiesysteem voor het hoger onderwijs bestaat, beginnen studenten nog te gemakkelijk aan hun studie met het beeld dat die goed is - ze wordt tenslotte bekostigd door de overheid. Logisch, dat zij zich bekocht voelen als hun beeld niet klopt.'