Pittige vragen op natuurkunde-olympiade

| Redactie

Je hebt een klosje garen van vijfhonderd meter en een veerunster (apparaatje waarmee je het gewicht van iets kunt vaststellen, red.). Bepaal de hoogte die een berg op aarde maximaal kan hebben. Dat was één van de veertien opgaven die de deelnemers aan PION vorige week maandag op de UT kregen voorgeschoteld.

Vier uur lang worstelden 28 studententeams met deze en andere pittige vragen. Elk team bestond uit vier leden. Daarvan mocht maximaal één student ouderejaars zijn, de rest was eerste of tweedejaars. De deelnemers aan PION (project interuniversitaire olympiade natuurkunde) waren studenten van alle Nederlandse universiteiten.

Pion begon met een lezing van de Twentse docent J.P. van der Weele. Eén van de organisatoren Cees Stoop was daar erg over te spreken: 'Een prachtig verhaal over galloperende paarden. Aan het einde van het verhaal ging Van der Weele ongeveer kruipend over tafel.' Het verhaal was eenvoudig begonnen. Als je met twee benen loopt zijn er twee mogelijkheden: of ze gaan in tegenfase als een slinger heen en weer, of ze bewegen zich tegelijkertijd. Bij dat laatst beweegt het wezen zich als een kangoeroe, in sprongetjes, voort. Met vier benen zijn er al veel meer mogelijkheden. Daarbij zijn vier basisstappen en acht variaties. Van Weele schroomde niet om op tafel de beweging van dit vierbenig wezen te showen. De beweeglijke docent oogste veel bewondering met zijn verhaal.

Het team van Cees Stoop won vorig jaar de PION. Bij de opgave van zijn team had hij zich niet gerealiseerd dat winnen ook organiseren betekende. Maar de organiserende student is nog altijd enthousiast over de olympiade: 'Het is leuk om zo bezig te zijn, andere studenten te leren kennen en natuurlijk de krachten te meten!' Als de jury nog bezig is met nakijken geeft hij alvast een voorlopige prognose: 'Ik denk nu dat de vier tweedejaars studenten die zich de Canadagangers noemen, gaan winnen. De studenten uit dat team zijn stuk voor stuk al beter dan de winnaars van vorig jaar.' Wat Cees niet kon voorzien was, dat twee andere teams nog beter bleken. De uiteindelijke winnaar is een gemengd Leids-Amsterdams team, dat zich 'nog onbekend' noemde. Het is die avond met 74 punten opeens een zeer bekend team. Een schrale troost voor de Canadagangers (die als derde eindigden) is dat de eerste vijf teams een buitengewoon hoog aantal punten scoorde.

En de uitkomst van de vraag met het klosje garen? Het komt erop neer dat je de zwaarte van het touw per meter weegt. Het touw heeft theoretisch een maximale hanglengte, anders breekt het. Die lengte is ongeveer tien kilometer. Dat is dan ook de maximalehoogte van een berg.

Stay tuned

Sign up for our weekly newsletter.