Een gastcollege over arbeidsmarktbeleid, zo heette de bijeenkomst in de Waaier op vrijdag 17 februari. Maar, een waarschuwing vooraf - dit is een gastcollege in de `zendtijd' voor politieke partijen - had niet misstaan. De gewezen D66-fractievoorzitter, die na het Uruzgan-debacle het veld moest ruimen, kon het niet laten telkens te wijzen op de regeringssuccessen van zijn partij.
Maar goed. Arbeidsmarktbeleid dus. Daar mankeert in Nederland nogal wat aan, vindt Dittrich. `De mentaliteit in Nederland is toch een beetje op safe. Doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg. We zijn een volk van kuddedieren. Risico's passen niet bij de Nederlandse volksaard.' Ga failliet in Nederland, zegt hij, en je hebt een levenslang stempel; je bent besmet. `In sommige andere landen heb je een heel ander klimaat. In de Verenigde Staten, bijvoorbeeld, wordt een faillissement veel meer gezien als een belangrijke werkervaring; iets waarvan je moet leren. Hier wordt het echt als iets schandelijks gezien.'
Nederland moet niet alleen cultureel een omslag maken, ook beleidsmatig moet er wat veranderen, meent Dittrich. Cao's? Weg ermee. `We leven onder de terreur van cao's. De organisatiegraad van werknemers is laag, maar toch worden cao's algemeen bindend verklaard. Dat is niet altijd nuttig of noodzakelijk. D66 wil hier vanaf.'
Een ander punt is de door D66 bepleitte versoepeling van het ontslagrecht, waar in Nederland al jaren over wordt gediscussieerd. In Denemarken, legt Dittrich uit, is die versoepeling er juist gekomen op instigatie van de vakbond. `Met een soepeler ontslagrecht is het voor werkgevers makkelijker om iemand aan te nemen. Klikt het niet: dan ga je uit elkaar.' Dittrich vindt een hogere werkloosheidsuitkering dan gerechtvaardigd. `Voor een korte periode. En eentje waar je ook recht op hebt wanneer je uit eigen beweging opstapt. In Denemarken ontstond een enorme dynamiek op de arbeidsmarkt die gepaard ging met enorme banengroei.'
Eenvoudig wipt Dittrich van onderwerp naar onderwerp. Van de lage participatiegraad van vrouwen (`punt van zorg'), naar arbeidskorting (`die moet omhoog') om via stimulering van ondernemerschap (`daar is te weinig aandacht voor binnen opleidingen') te eindigen bij het stokpaardje van de Democraten: de kenniseconomie. `Dat is mijn hoofdboodschap: investeren in kennis, onderwijs en scholing. Daar heeft D66 zich met hart en ziel aan verbonden.'
(Foto: Maurits Diephuis)
