`De cirkel is rond, dachten we meteen', vertelt Michel Versluis. `We vonden het heel symbolisch, een druppel bloed die opbreekt in de vorm van een hartje.' Of ze bij herhaling van de proef hetzelfde te zien krijgen is nog maar zeer de vraag. `Een vloeistofdruppel breekt nooit in dezelfde vormen op, dit kwamen we echt puur toevallig tegen.'
Versluis deed samen met de promovendi Wim van Hoeve en Arjan van der Bos een onderzoek in opdracht van het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) naar de manier waarop bloeddruppels opbreken. `Hun doel is bijvoorbeeld om aan de bloeddruppels op kleding te zien of iemand dader is of dat hij het slachtoffer geholpen heeft. Ze weten daar al heel veel van, maar wij hebben de techniek in huis om druppels in slow motion te bekijken', vertelt Van der Bos. `Als er met een bijl op iemand is ingehakt, kun je aan de vlekken op kleding misschien zien of iemand dichtbij of veraf stond', vult Versluis aan.
In dit experiment ging het om de manier waarop de zogenaamde satellietdruppeltjes veranderen als een bloeddruppel opbreekt. Op de afbeelding zie je links een druppel bloed die uit elkaar getrokken wordt. Tussen de beide delen van de druppel ontstaat dan een draad of een `nek'. Op het moment dat deze nek aan beide kanten loslaat, in stadium vijf op de afbeelding, ontwikkelt zich een satellietdruppel.
`De oppervlaktespanning van een satellietdruppel zal er altijd voor zorgen dat hij zo rond mogelijk is', legt Versluis uit. `De perfecte vorm is een bol. Om tot die bol te komen wordt de nek in en uit elkaar getrokken waardoor er allerlei tussenvormen ontstaan.' Eén van die tussenvormen bleek het schoppensymbool van de speelkaarten, een na laatste op de foto, en vervolgens het hartje. Overigens gebeurt dit in een paar honderd microseconden en is het voor het blote oog niet waarneembaar. De onderzoekers gebruikten een hogesnelheidscamera die vijfduizend beelden per seconden schiet.
Hoe bijzonder en leuk het ook was een bloeddruppeltje te zien veranderen in een hartje, het experiment is helaas niet herhaalbaar. Dat komt volgens Versluis omdat het uitrekken van zo'n druppel altijd onder net iets andere omstandigheden gebeurt. `De druppel heeft bijvoorbeeld net een andere viscositeit of stroperigheid, of de luchtstroming is wat anders. Tussen het stadium van nek en dat van de perfecte bol zul je wel altijd wiskundige tussenvormen zien, maar de vormen zelf verschillen dus per druppel. Wie weet zien we de volgende keer wel een ruitje. Of een klavertje vier.'
Zie voor een heel kort filmpje: http://stilton.tnw.utwente.nl/people/hoevew/hart2.gif
| Twaalf snapshots van de beelden van de hogesnelheidscamera. Links wordt de druppel uit elkaar getrokken en rechts ontstaat er dan een hartje. Daarmee is het proces niet af. Na het hartje zal de satellietdruppel nog andere vormen aannemen totdat het een perfecte bolvorm heeft. |